ეკლესიის წყობა და იურისდიქციები
სერბეთის მართლმადიდებელი ეკლესია
ეკლესია, რომელიც წმიდა საბა სერბელმა 1219 წელს თვითმმართველი გახადა, როცა იგი ნიკეაში მის პირველ მთავარეპისკოპოსად იკურთხა იქ გადასახლებული კონსტანტინოპოლის პატრიარქის კურთხევით. 1346 წელს იგი პეჩში საპატრიარქოდ იქცა, 1766 წელს ოსმალთა გამო ეს ღირსება დაკარგა და 1920 წელს ბელგრადში დაიბრუნა. კოსოვოს შუა საუკუნეების მონასტრები, პეჩი, დეჩანი და გრაჩანიცა, მართლმადიდებლური სამყაროს უმშვენიერეს ფრესკათაგან ზოგიერთს ინახავს. მეორე მსოფლიო ომში ხორვატიის დამოუკიდებელ სახელმწიფოში ასობით ათასი მართლმადიდებელი სერბი, მათ შორის მღვდლები და ეპისკოპოსები, მოკლეს, კომუნიზმის დროს კი ეკლესია თვალთვალსა და შეზღუდვებს განიცდიდა. მისმა XX საუკუნემ მთელ ეკლესიას წმიდა იუსტინე პოპოვიჩი და წმიდა ნიკოლოზ სერბი (ველიმიროვიჩი) აჩუქა. 2022 წელს მან ავტოკეფალია მიანიჭა ჩრდილოეთ მაკედონიის ეკლესიას, რომლის აღიარებაზეც დიდხანს უარს ამბობდა. 2021 წლიდან მას პატრიარქი პორფირიე ხელმძღვანელობს.
წყაროები
- Timothy Ware, The Orthodox Church archive.org, სათხოვრად
- Bishop Nikolaj Velimirovic, The Prologue from Ohrid
- St. Sava, the Nomocanon (Zakonopravilo, 1219)