Οι Νεομάρτυρες της Τουρκοκρατίας

Από την Άλωση της Κωνσταντινούπολης ως την ελληνική ανεξαρτησία, αρκετές εκατοντάδες χριστιανοί θανατώθηκαν για την πίστη υπό οθωμανική κυριαρχία, και η Εκκλησία τους ονομάζει Νεομάρτυρες για να τους διακρίνει από τους μάρτυρες των τριών πρώτων αιώνων, χωρίς να τους κατατάσσει κατώτερα από εκείνους. Πολλοί ήταν άνθρωποι που είχαν εξισλαμιστεί, συχνά σε παιδική ηλικία ή υπό καταναγκασμό, και έπειτα επέστρεψαν δημόσια στον Χριστό γνωρίζοντας τι όριζε γι’ αυτό ο νόμος. Ο Όσιος Νικόδημος ο Αγιορείτης και ο Άγιος Μακάριος Κορίνθου συγκέντρωσαν τις διηγήσεις τους στο Νέον Μαρτυρολόγιον του 1799, εν μέρει για να απαντήσουν σε δυτικούς συγγραφείς που έλεγαν ότι η Ελληνική Εκκλησία ήταν νεκρή. Η ίδια η συλλογή τους ήταν πράξη αντίστασης.