Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίες
25 θέματα
ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΑποστολική διαδοχήΗ αδιάκοπη μετάδοση του αποστολικού λειτουργήματος με την επίθεση των χειρών, από επίσκοπο σε επίσκοπο, από τους Αποστόλους ως σήμερα. Η Ορθοδοξία δεν τη θεωρεί μηχανική γενεαλογία: η διαδοχή στο αξίωμα είναι αχώριστη από τη διαδοχή στην πίστη, και έναν επίσκοπο που εγκαταλείπει την αποστολική διδασκαλία δεν τον κρατά ενωμένο με την Εκκλησία η εγκυρότητα της χειροτονίας του. Η διαδοχή που μετρά είναι επομένως ταυτόχρονα διαδοχή χειροτονίας και ομολογίας, και γι’ αυτό η Εκκλησία έχει καθαιρέσει επισκόπους των οποίων τη χειροτονία κανείς δεν αμφισβητούσε.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΗ ΠενταρχίαΗ διάταξη της αρχαίας Εκκλησίας γύρω από πέντε θρόνους: Ρώμη, Κωνσταντινούπολη, Αλεξάνδρεια, Αντιόχεια και Ιεροσόλυμα, με αυτή τη σειρά τιμής. Δεν είναι πολίτευμα παραδομένο από τους Αποστόλους, αλλά ρύθμιση στην οποία κατέληξαν σύνοδοι, και οι κανόνες που την καθορίζουν το λένε καθαρά: η Κωνσταντινούπολη πήρε τη θέση της επειδή είναι η πόλη του αυτοκράτορα και της συγκλήτου, όχι επειδή την ίδρυσε κάποιος Απόστολος. Η τιμή σε αυτό το σχήμα είναι προβάδισμα, όχι δικαιοδοσία. Κανένας θρόνος του δεν διοικεί άλλον, και η σειρά δεν υπήρξε ποτέ κλίμακα εξουσίας, και σε αυτό βρίσκεται ολόκληρο το ορθόδοξο επιχείρημα κατά της μεταγενέστερης ρωμαϊκής ανάγνωσής της. Από το 1054 η Ανατολή συνεχίζει με τους τέσσερις.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΟικουμενικό Πατριαρχείο ΚωνσταντινουπόλεωςΗ Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως, της Νέας Ρώμης, της οποίας ο αρχιεπίσκοπος κατέχει την πρώτη θέση τιμής ανάμεσα στους Ορθοδόξους από τότε που η Ρώμη αποκόπηκε, σύμφωνα με τους κανόνες της Β΄ και της Δ΄ Οικουμενικής Συνόδου, που έδωσαν στην πρωτεύουσα τη δεύτερη θέση μετά την Πρεσβυτέρα Ρώμη. Από το Φανάρι, στην Κωνσταντινούπολη, ο Πατριάρχης ποιμαίνει ένα μικρό ποίμνιο στην Τουρκία και ένα ευρύ στο εξωτερικό, με το Άγιον Όρος, την Κρήτη, τα Δωδεκάνησα και πολλές επαρχίες της διασποράς. Τι περιλαμβάνει αυτή η πρώτη θέση δεν είναι κοινά αποδεκτό. Η Κωνσταντινούπολη υποστηρίζει ότι μπορεί να συγκαλεί τις Εκκλησίες, να δέχεται εκκλήσεις κληρικών άλλων Εκκλησιών και να χορηγεί αυτοκεφαλία με δική της πράξη. Η Μόσχα και άλλοι απαντούν ότι το πρωτείο τιμής δεν της δίνει δικαιοδοσία έξω από τη δική της περιοχή, και ότι η αυτοκεφαλία χρειάζεται τη συναίνεση όλων. Η διαφωνία έγινε ρήξη το 2018, όταν η Κωνσταντινούπολη κινήθηκε για να χορηγήσει αυτοκεφαλία στην Ουκρανία και η Μόσχα διέκοψε την κοινωνία μαζί της. Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος προΐσταται του Πατριαρχείου από το 1991.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΤο πρωτείο και οι παπικές αξιώσειςΗ Ορθοδοξία δέχεται πρωτείο τιμής: ο πρώτος θρόνος προεδρεύει, συγκαλεί και δέχεται εκκλήσεις, αλλά δεν διοικεί τις άλλες Εκκλησίες. Κάθε επίσκοπος είναι πλήρως επίσκοπος και η Εκκλησία είναι ολόκληρη σε κάθε τοπική ευχαριστιακή σύναξη, γι’ αυτό η αυθεντία είναι συνοδική, και οι Οικουμενικές Σύνοδοι έγιναν δεκτές από ολόκληρη την Εκκλησία και δεν επικυρώθηκαν από έναν επίσκοπο. Εκείνο που η Ορθοδοξία δεν δέχεται είναι η οικουμενική άμεση δικαιοδοσία και το προσωπικό αλάθητο, που ορίστηκαν στην Α΄ Βατικανή Σύνοδο το 1870. Οι Πατέρες ερμήνευσαν την πέτρα του Ματθ. 16, 18 ως την ομολογία του Πέτρου, μια Οικουμενική Σύνοδος καταδίκασε πάπα για αίρεση, και οι κανόνες που δίνουν στη Ρώμη τη θέση της τη δίνουν για την τιμή της πόλεως, κάτι που αποτελεί επιχείρημα για την τάξη και όχι για το αξίωμα.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΑυτοκεφαλία και εκκλησιαστική οργάνωσηΗ θέση μιας Εκκλησίας που είναι κεφαλή του εαυτού της: εκλέγει τον προκαθήμενο και τους επισκόπους της μέσω της δικής της συνόδου και δεν λογοδοτεί σε καμία άλλη Εκκλησία, ενώ κρατά τη μία πίστη και τη μία Ευχαριστία μαζί με όλες τις άλλες. Ο αρχαίος κανόνας στον οποίο στηρίζεται λέει στους επισκόπους κάθε έθνους να γνωρίζουν ποιος είναι ο πρώτος ανάμεσά τους και να μην κάνουν τίποτε σημαντικό χωρίς αυτόν, ούτε εκείνος τίποτε χωρίς αυτούς. Οι Εκκλησίες αναγράφονται στα δίπτυχα με μια σειρά τιμής για την οποία δεν συμφωνούν πλήρως: πρώτα η Κωνσταντινούπολη, η Αλεξάνδρεια, η Αντιόχεια και τα Ιεροσόλυμα, έπειτα η Μόσχα και μετά από αυτήν, με τη σειρά που τηρεί η Κωνσταντινούπολη, η Σερβία, η Ρουμανία, η Βουλγαρία, η Γεωργία, η Κύπρος, η Ελλάδα, η Πολωνία, η Αλβανία και οι Τσεχικές Χώρες και η Σλοβακία. Κάτω από την αυτοκεφαλία βρίσκεται η αυτονομία, όπως στο Σινά, στη Φινλανδία και στην Ιαπωνία. Πώς γίνεται μια Εκκλησία αυτοκέφαλη δεν είναι κοινά αποδεκτό: η Κωνσταντινούπολη υποστηρίζει ότι μπορεί να τη χορηγεί η ίδια, άλλοι ότι χρειάζεται η συναίνεση όλων, και γι’ αυτό οι Εκκλησίες της Αμερικής, της Ουκρανίας και της Βόρειας Μακεδονίας λογίζονται διαφορετικά από διαφορετικές Εκκλησίες.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΠατριαρχείο ΙεροσολύμωνΈνα από τα τέσσερα πρεσβυγενή Πατριαρχεία, φύλακας των Αγίων Τόπων. Η Αγιοταφική Αδελφότητα (Έλληνες μοναχοί) φυλάσσει εδώ και αιώνες τα ιερότερα χριστιανικά προσκυνήματα, ανάμεσά τους τον Ναό της Αναστάσεως (του Παναγίου Τάφου), τον Ναό της Γεννήσεως και τον Τάφο της Θεοτόκου. Το μικρότερο Πατριαρχείο σε αριθμό πιστών, αλλά τεράστιο σε πνευματική σημασία.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΡωσική Ορθόδοξη Εκκλησία (Πατριαρχείο Μόσχας)Η Εκκλησία της Μόσχας και πασών των Ρωσιών, με διαφορά η μεγαλύτερη από τις Ορθόδοξες Εκκλησίες. Εξέλεξε μόνη της τον μητροπολίτη της το 1448, αφού η Κωνσταντινούπολη είχε αποδεχθεί την ένωση με τη Ρώμη στη Φλωρεντία, και έγινε πατριαρχείο το 1589· ο Μέγας Πέτρος την υπέταξε στη διοίκηση μιας Συνόδου το 1721, και η Σύνοδος του 1917 αποκατέστησε το πατριαρχείο τις ίδιες εβδομάδες που οι Μπολσεβίκοι κατέλαβαν την εξουσία. Υπό το σοβιετικό καθεστώς δεκάδες χιλιάδες κληρικοί, μοναχοί και μοναχές της εκτελέστηκαν ή πέθαναν στα στρατόπεδα, και έχει κατατάξει ονομαστικά στο αγιολόγιο περισσότερους από χίλιους από αυτούς ως Νεομάρτυρες και Ομολογητές. Η Ρωσική Εκκλησία εκτός Ρωσίας, που συγκρότησαν εκπατρισμένοι επίσκοποι, συμφιλιώθηκε μαζί της το 2007. Ο Πατριάρχης Κύριλλος την ποιμαίνει από το 2009. Το 2018 διέκοψε την κοινωνία με την Κωνσταντινούπολη για το ζήτημα της Ουκρανίας. Καρδιά της παραμένει η Λαύρα του Αγίου Σεργίου στο Σεργκίεφ Ποσάντ, και οι άγιοί της, από τον Σεραφείμ του Σάρωφ ως τη Ματρώνα της Μόσχας, αγαπιούνται σε όλο τον ορθόδοξο κόσμο.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΤα ΔίπτυχαΟι κατάλογοι των ονομάτων που μνημονεύονται εκφώνως στη Θεία Λειτουργία: τα ονόματα των προκαθημένων των αυτοκέφαλων Εκκλησιών, του καθενός στη θέση του, που τα διαβάζει ο επίσκοπος ή ο ιερέας στην αναφορά. Είναι το απλούστερο μέσο που έχει η Ορθόδοξη Εκκλησία για να δηλώνει ποιος βρίσκεται σε κοινωνία με ποιον, επειδή ένα όνομα ή λέγεται ή δεν λέγεται, και όλοι οι παρόντες ακούν ποιο από τα δύο. Μια Εκκλησία που διακόπτει την κοινωνία διαγράφει ένα όνομα από αυτά, και η αποκατάσταση της κοινωνίας σημαίνει ότι το όνομα επανέρχεται. Η σειρά των καταλόγων είναι η σειρά της τιμής, και οι Εκκλησίες δεν τηρούν όλες πανομοιότυπους καταλόγους, κάτι που είναι ένας από τους τρόπους με τους οποίους μια διένεξη για την τάξη φανερώνεται χωρίς να χρειαστεί να την αναγγείλει κανείς.ΣημαντικόΟργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΤο Ουκρανικό ζήτημαΤο 1686 η Μητρόπολη Κιέβου πέρασε υπό τη Μόσχα με γράμμα του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, και οι δύο Εκκλησίες δεν συμφώνησαν ποτέ για το τι έκανε εκείνο το γράμμα. Το 2018 το Οικουμενικό Πατριαρχείο έκρινε ότι επρόκειτο για προσωρινή ρύθμιση, το ανακάλεσε, ήρε τα αναθέματα που βάραιναν δύο σώματα εκτός κοινωνίας, και τον Ιανουάριο του 2019 χορήγησε Τόμο Αυτοκεφαλίας στην Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας. Η Μόσχα διέκοψε την κοινωνία με την Κωνσταντινούπολη και στη συνέχεια με τους προκαθημένους της Αλεξάνδρειας, της Ελλάδος και της Κύπρου, καθώς ο καθένας τους αναγνώριζε τη νέα Εκκλησία. Οι περισσότερες από τις άλλες τοπικές Εκκλησίες δεν την έχουν αναγνωρίσει, και η Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία υπό τη Μόσχα παρέμεινε το μεγαλύτερο εκκλησιαστικό σώμα της χώρας και το 2022, υπό τις συνθήκες του πολέμου, διακήρυξε τη δική της ανεξαρτησία από τη Μόσχα. Ο ιστότοπος αυτός εκθέτει τις θέσεις και δεν αποφαίνεται ανάμεσά τους, επειδή καμία πανορθόδοξη σύνοδος δεν το έχει κάνει.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΕκκλησία της ΕλλάδοςΗ Εκκλησία του ελληνικού κράτους, της οποίας η αυτοκεφαλία κηρύχθηκε από το κράτος το 1833 και χορηγήθηκε από την Κωνσταντινούπολη το 1850. Διοικείται από την Ιερά Σύνοδο υπό τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών, που από το 2008 είναι ο Ιερώνυμος Β΄. Ο χάρτης της δεν είναι απλός: η Κρήτη και τα Δωδεκάνησα ανήκουν στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, όπως και το Άγιον Όρος, και οι μητροπόλεις των Νέων Χωρών, που αποκτήθηκαν στους Βαλκανικούς πολέμους, ανήκουν στην Κωνσταντινούπολη αλλά διοικούνται από την Εκκλησία της Ελλάδος βάσει ρύθμισης του 1928. Οι περισσότεροι Έλληνες βαπτίζονται σε αυτήν, το Σύνταγμα ορίζει την Ορθοδοξία επικρατούσα θρησκεία, και οι εορτές της είναι το ημερολόγιο του έθνους. Έδωσε στον εικοστό αιώνα τον Άγιο Νεκτάριο Πενταπόλεως, τον Άγιο της Αιγίνης, και τους Γέροντες Παΐσιο και Πορφύριο, και ακολουθεί για τις ακίνητες εορτές το νέο ημερολόγιο, που υιοθέτησε το 1924.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΕκκλησία της ΚύπρουΜία από τις αρχαιότερες αυτοκέφαλες Εκκλησίες (αυτοκέφαλη από τη Γ΄ Οικουμενική Σύνοδο, Έφεσος 431). Την ίδρυσαν οι Απόστολοι Παύλος και Βαρνάβας. Ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου έχει το μοναδικό προνόμιο να υπογράφει με κόκκινο μελάνι και να φορεί πορφυρό μανδύα: αυτοκρατορικά προνόμια που παραχώρησε ο αυτοκράτορας Ζήνων. Σήμερα Αρχιεπίσκοπος είναι ο Γεώργιος.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΗ Αυτόνομη Εκκλησία του ΣινάΗ μικρότερη αυτόνομη Εκκλησία του ορθόδοξου κόσμου: μία μονή, τα μετόχιά της και ένας αρχιεπίσκοπος που είναι συγχρόνως ηγούμενός της, εκλεγμένος από την αδελφότητα και χειροτονημένος από τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων. Η Μονή της Αγίας Αικατερίνης, στους πρόποδες του όρους, δεν καταστράφηκε ούτε εγκαταλείφθηκε ποτέ από τότε που ο Ιουστινιανός έχτισε τα τείχη της τον έκτο αιώνα, πράγμα που την κάνει το αρχαιότερο χριστιανικό μοναστήρι στη γη που κατοικείται αδιάλειπτα, και η ανεξαρτησία της είναι αναγνώριση αυτής της συνέχειας και όχι σύγχρονη παραχώρηση.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΗ Ορθόδοξη Εκκλησία της ΑλβανίαςΤο αυτοκέφαλο κηρύχθηκε το 1922 και αναγνωρίστηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο το 1937. Το 1967 η Αλβανία ανακήρυξε τον εαυτό της το πρώτο επισήμως άθεο κράτος του κόσμου και έκλεισε ή κατέστρεψε κάθε ναό και κάθε τζαμί της χώρας· οι κληρικοί φυλακίστηκαν ή τουφεκίστηκαν, και κάθε μορφή δημόσιας λατρείας ήταν ποινικό αδίκημα για περισσότερα από είκοσι χρόνια. Όταν έπεσε το καθεστώς, σύμφωνα με τις πληροφορίες είχαν επιζήσει είκοσι δύο ορθόδοξοι κληρικοί σε ολόκληρη τη χώρα. Από εκεί ξαναχτίστηκε η Εκκλησία, από το 1991, υπό τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο, και σήμερα έχει εκατοντάδες ενορίες, ιερατική σχολή και πλήρη ιεραρχία, πράγμα που την κάνει μία από τις σαφέστερες περιπτώσεις στη νεότερη ορθόδοξη ιστορία τοπικής Εκκλησίας που ξαναστήθηκε από το μηδέν.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΗ Ορθόδοξη Εκκλησία της ΙαπωνίαςΤην ίδρυσε ένας άνθρωπος. Ο Άγιος Νικόλαος Ιαπωνίας (Κασάτκιν) έφθασε στο Χακοντάτε το 1861 ως εφημέριος του ρωσικού προξενείου, πέρασε οκτώ χρόνια μελετώντας τη γλώσσα και τα κλασικά κείμενα πριν κηρύξει οτιδήποτε, και έφερε στην πίστη τον σαμουράι ιερέα που είχε έρθει να τον σκοτώσει. Ως τον θάνατό του, το 1912, υπήρχαν περισσότεροι από τριάντα χιλιάδες Ιάπωνες Ορθόδοξοι, ένας καθεδρικός ναός στο Τόκιο, που το Τόκιο τον αποκαλεί ακόμη Νικοράι-ντο, και οι ακολουθίες και η Αγία Γραφή στα ιαπωνικά. Κατά τον Ρωσοϊαπωνικό πόλεμο είπε στους πιστούς του να προσεύχονται για τη νίκη της δικής τους πατρίδας, και έμεινε για να διακονεί πνευματικά τους Ρώσους αιχμαλώτους. Αυτόνομη υπό τη Μόσχα από το 1970.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΗ Ορθόδοξη Εκκλησία της ΠολωνίαςΟι Ορθόδοξοι των εδαφών που αποτέλεσαν τη μεσοπολεμική Πολωνία έλαβαν Τόμο Αυτοκεφαλίας από το Οικουμενικό Πατριαρχείο το 1924, τον οποίο η Μόσχα δεν δέχθηκε· η Μόσχα χορήγησε δικό της το 1948, και γι’ αυτό η Εκκλησία έχει δύο ημερομηνίες. Το ποίμνιό της είναι κυρίως οι Ορθόδοξοι των ανατολικών παραμεθόριων περιοχών και οι Λέμκοι που εκτοπίστηκαν προς τα δυτικά το 1947. Η μονή στο Άγιο Όρος Γκραμπάρκα, σκεπασμένο από τους σταυρούς που ανεβάζουν εκεί οι προσκυνητές, είναι ο γνωστότερος τόπος της. Είναι μικρή, με περίπου μισό εκατομμύριο πιστούς, και κατέχει μια αρκετά λεπτή θέση ανάμεσα στις σλαβικές Εκκλησίες.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΗ Ορθόδοξη Εκκλησία της ΦινλανδίαςΑυτόνομη υπό το Οικουμενικό Πατριαρχείο από το 1923, και η μόνη Ορθόδοξη Εκκλησία στον κόσμο που εορτάζει το Πάσχα κατά τον γρηγοριανό υπολογισμό, με απόφαση του φινλανδικού κράτους το 1923 την οποία η Εκκλησία δεν έχει ανατρέψει. Το ποίμνιό της είναι κυρίως οι Καρελιανοί που απομακρύνθηκαν με την εκκένωση, όταν η Σοβιετική Ένωση πήρε την Καρελία το 1940, και η μονή του Νέου Βάλαμο στο Χάινεβεσι είναι το παλαιό Βάλαμο (Βαλαάμ), που μεταφέρθηκε δυτικά κατά την εκκένωση με τους μοναχούς, τις καμπάνες, τις εικόνες του και όλα τα άλλα. Είναι Εκκλησία αναγνωρισμένη από το κράτος σε μια λουθηρανική χώρα, και οι ακολουθίες της ψάλλονται στα φινλανδικά.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΗ Ορθόδοξη Εκκλησία των Τσεχικών Χωρών και της ΣλοβακίαςΜικρή Εκκλησία με βαριά ιστορία. Ανάγει την αρχή της στην ιεραποστολή των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου στη Μεγάλη Μοραβία τον ένατο αιώνα, και τη σύγχρονη μορφή της στον Άγιο Γοράσδο Πράγας, ο οποίος χειροτονήθηκε επίσκοπος το 1921 και τουφεκίστηκε από τους Γερμανούς το 1942, αφού αποκαλύφθηκε ότι η κρύπτη του καθεδρικού ναού της Πράγας είχε δώσει καταφύγιο στους άνδρες που σκότωσαν τον Χάιντριχ. Η Εκκλησία απαγορεύτηκε ολοκληρωτικά για το υπόλοιπο της Κατοχής. Η Μόσχα τής χορήγησε αυτοκεφαλία το 1951 και το Οικουμενικό Πατριαρχείο τής χορήγησε τη δική του το 1998.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΟι Αρχαίες Ανατολικές ΕκκλησίεςΗ Κοπτική, η Αρμενική, η Συριακή, η Αιθιοπική και η Ερυθραϊκή Εκκλησία και η Εκκλησία του Μαλανκάρα, που δεν δέχθηκαν τη Σύνοδο της Χαλκηδόνας και δεν βρίσκονται σε κοινωνία με την Ορθόδοξη Εκκλησία. Ομολογούν μία ενωμένη φύση του σαρκωμένου Λόγου (μία φύσις), και απορρίπτουν τον Ευτυχή τόσο σταθερά όσο και η Χαλκηδόνα, γι’ αυτό δεν είναι εκείνο που καταδίκασε η Χαλκηδόνα. Μικτές επιτροπές στη Μονή Άμπα Μπισόι της Αιγύπτου το 1989 και στο Σαμπεζύ το 1990 και το 1993 κατέληξαν ότι οι δύο χριστολογίες συμφωνούν επί της ουσίας. Οι συμφωνίες αυτές δεν έγιναν ποτέ δεκτές: η Ιερά Κοινότητα του Αγίου Όρους και αρκετοί ιεράρχες τις απέρριψαν, καμία τοπική σύνοδος δεν τις έχει επικυρώσει, και η κοινωνία δεν έχει αποκατασταθεί. Η δική τους είναι μια αρχαία και σεβάσμια παράδοση, και είναι μια άλλη παράδοση.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΟρθόδοξη Εκκλησία της ΒουλγαρίαςΗ Βουλγαρία εκχριστιανίστηκε το 864 επί του χάνου Βόρι Α΄. Η Βουλγαρική Εκκλησία έγινε κέντρο των σλαβονικών γραμμάτων: το Πρώτο Βουλγαρικό Κράτος έδωσε το κυριλλικό αλφάβητο, και το Πρώτο και το Δεύτερο μόρφωσαν κληρικούς για όλες τις σλαβικές χώρες και ανέπτυξαν πλούσιες γραμματειακές παραδόσεις. Πατριαρχείο δύο φορές τον Μεσαίωνα και μόνιμα από το 1953. Επέζησε από τον οθωμανικό και τον κομμουνιστικό διωγμό.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΟρθόδοξη Εκκλησία της ΓεωργίαςΈνα από τα αρχαιότερα χριστιανικά έθνη: η Γεωργία εκχριστιανίστηκε από την Αγία Νίνα τον 4ο αιώνα. Αυτοκέφαλη από τον 5ο αιώνα (το αυτοκέφαλο το χορήγησε η Αντιόχεια περί το 486 και η Κωνσταντινούπολη το αναγνώρισε το 1990). Πλούσια γραμματειακή και καλλιτεχνική παράδοση. Το γεωργιανό αλφάβητο δημιουργήθηκε κατά πάσα πιθανότητα για να μεταφραστεί η Αγία Γραφή. Επέζησε από την περσική, την αραβική, τη μογγολική και τη σοβιετική κυριαρχία. Πατριαρχείο από τον 11ο αιώνα.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΠατριαρχείο ΑλεξανδρείαςΈνα από τα τέσσερα πρεσβυγενή Πατριαρχεία, που κατά την παράδοση ιδρύθηκε από τον Ευαγγελιστή Μάρκο. Ιστορικά υπήρξε το κέντρο της χριστολογικής θεολογίας (Μέγας Αθανάσιος, Άγιος Κύριλλος). Μετά την αραβική κατάκτηση (642) η ελληνόφωνη ορθόδοξη κοινότητα συρρικνώθηκε δραματικά. Σήμερα το Ελληνορθόδοξο Πατριαρχείο Αλεξανδρείας έχει δικαιοδοσία σε ολόκληρη την Αφρική και μια αυξανόμενη ιεραποστολική παρουσία.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΠατριαρχείο ΑντιοχείαςΗ Εκκλησία της πόλης όπου οι μαθητές ονομάστηκαν για πρώτη φορά Χριστιανοί, πρώτος επίσκοπος της οποίας, κατά την παράδοση, ήταν ο Απόστολος Πέτρος, και στους επισκόπους της συγκαταλέγονται ο Άγιος Ιγνάτιος ο Θεοφόρος και ο Άγιος Μελέτιος, που βάπτισε τον Άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο. Οι πατριάρχες της εδρεύουν στη Δαμασκό από τον δέκατο τέταρτο αιώνα, και οι πιστοί της είναι κυρίως αραβόφωνοι Χριστιανοί της Συρίας και του Λιβάνου, με μεγάλη διασπορά. Το 1724 ένα τμήμα της προσχώρησε σε κοινωνία με τη Ρώμη ως Μελχιτική Εκκλησία, ώστε από τότε δύο πατριάρχες Αντιοχείας διεκδικούν την έδρα. Η Αρχιεπισκοπή της στη Βόρεια Αμερική, που τη συγκρότησε αρχικά ο Άγιος Ραφαήλ του Μπρούκλιν, δέχθηκε το 1987 ένα ολόκληρο σώμα Αμερικανών ευαγγελικών Χριστιανών που είχαν βρει μόνοι τους τον δρόμο προς την Ορθοδοξία. Ο Πατριάρχης Ιωάννης Ι΄ την ποιμαίνει από το 2012, μέσα από τον πόλεμο στη Συρία και την απαγωγή του Μητροπολίτη Χαλεπίου Παύλου το 2013.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΡουμανική Ορθόδοξη ΕκκλησίαΗ δεύτερη μεγαλύτερη από τις Ορθόδοξες Εκκλησίες, με περίπου δεκαέξι εκατομμύρια πιστούς. Λειτουργεί στα ρουμανικά, γλώσσα που κατάγεται από τα λατινικά, κατά το βυζαντινό τυπικό, ώστε η Λειτουργία της Κωνσταντινούπολης να ψάλλεται εκεί στη γλώσσα της Ρώμης. Η αυτοκεφαλία της αναγνωρίστηκε από την Κωνσταντινούπολη το 1885 και έγινε πατριαρχείο το 1925. Η μοναχική της ζωή ανανεώθηκε τον δέκατο όγδοο αιώνα από τον Όσιο Παΐσιο Βελιτσκόφσκυ στο Νεάμτς, οι μαθητές του οποίου μετέφεραν από εκεί την Ευχή του Ιησού στη Ρωσία, και τα μοναστήρια της Βουκοβίνας είναι ζωγραφισμένα μέσα και έξω, κι οι τοίχοι τους είναι μια Βίβλος σε χρώματα. Υπό τον κομμουνισμό οι ιερείς και οι μοναχοί της γέμισαν τις φυλακές, και ένας από αυτούς, ο Άγιος Δημήτριος Στανιλοάε, πέρασε σε αυτές πέντε χρόνια· μετέφρασε τη Φιλοκαλία στα ρουμανικά σε δώδεκα τόμους και έγραψε μια Δογματική θεολογία που διαβάζεται σε όλο τον ορθόδοξο κόσμο. Τα λείψανα της Οσίας Παρασκευής της Επιβατινής στο Ιάσιο προσελκύουν κάθε Οκτώβριο ένα από τα μεγαλύτερα προσκυνήματα της Ευρώπης.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΣερβική Ορθόδοξη ΕκκλησίαΗ Εκκλησία που ο Άγιος Σάββας κατέστησε αυτοδιοίκητη το 1219, όταν χειροτονήθηκε πρώτος αρχιεπίσκοπός της στη Νίκαια με την ευλογία του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, που βρισκόταν εκεί εξόριστος. Έγινε πατριαρχείο στο Πετς το 1346, το έχασε από τους Οθωμανούς το 1766 και το ανέκτησε στο Βελιγράδι το 1920. Τα μεσαιωνικά μοναστήρια του Κοσσυφοπεδίου, το Πετς, το Ντέτσανι και η Γκρατσάνιτσα, διασώζουν μερικές από τις ωραιότερες τοιχογραφίες του ορθόδοξου κόσμου. Στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο εκατοντάδες χιλιάδες Ορθόδοξοι Σέρβοι, ανάμεσά τους ιερείς και επίσκοποι, σκοτώθηκαν στο Ανεξάρτητο Κράτος της Κροατίας, και υπό τον κομμουνισμό η Εκκλησία βρισκόταν υπό παρακολούθηση και περιορισμούς. Ο εικοστός της αιώνας έδωσε επίσης σε ολόκληρη την Εκκλησία τον Όσιο Ιουστίνο Πόποβιτς και τον Άγιο Νικόλαο Βελιμίροβιτς. Το 2022 χορήγησε αυτοκεφαλία στην Εκκλησία της Βόρειας Μακεδονίας, την οποία επί μακρόν αρνιόταν να αναγνωρίσει. Ο Πατριάρχης Πορφύριος την ποιμαίνει από το 2021.Οργάνωση της Εκκλησίας και δικαιοδοσίεςΟρθόδοξη Εκκλησία στην Αμερική (OCA)Η Ορθόδοξη Εκκλησία στην Αμερική, που αναπτύχθηκε από την ιεραποστολή την οποία έφεραν στην Αλάσκα το 1794 οκτώ μοναχοί του Βαλαάμ, ανάμεσά τους ο Όσιος Γερμανός. Ο Άγιος Ιννοκέντιος την οικοδόμησε στην Αλάσκα, ο Άγιος Τύχων την ποίμανε ως αρχιεπίσκοπος στη Βόρεια Αμερική πριν γίνει Πατριάρχης Μόσχας, και ο Άγιος Ραφαήλ του Μπρούκλιν συγκέντρωσε τους Άραβες πιστούς της. Μετά τη Ρωσική Επανάσταση αυτοδιοικήθηκε ως «Μητρόπολη», και το 1970 το Πατριαρχείο Μόσχας της χορήγησε αυτοκεφαλία, την οποία η Κωνσταντινούπολη και αρκετές άλλες Εκκλησίες δεν έχουν αναγνωρίσει. Λατρεύει κυρίως στα αγγλικά, και η θεολογική της σχολή, του Αγίου Βλαδιμήρου, έδωσε στην Εκκλησία τον π. Αλέξανδρο Σμέμαν, τον π. Ιωάννη Μέγεντορφ και τον π. Θωμά Χόπκο. Ο Μητροπολίτης Τύχων την ποιμαίνει από το 2012.