Η Ιερά Εξομολόγηση (Μετάνοια)

Το Μυστήριο της μετανοίας, στο οποίο εξομολογούνται και συγχωρούνται οι αμαρτίες που διαπράχθηκαν μετά το Βάπτισμα. Ο εξομολογούμενος στέκεται μπροστά σε μια εικόνα του Χριστού, συχνά με τον ιερέα δίπλα του και όχι απέναντί του, και η σλαβική τάξη βάζει τον ιερέα να λέει καθαρά ότι ο Χριστός στέκεται εδώ αοράτως και δέχεται την εξομολόγηση, και ότι ο ίδιος είναι μόνο μάρτυρας. Στο τέλος ο ιερέας θέτει το επιτραχήλιό του επάνω στο κεφάλι του εξομολογουμένου και διαβάζει τη συγχωρητική ευχή. Η ορθόδοξη κατανόηση είναι ιατρική και όχι δικανική: ο ιερέας είναι ιατρός και η εξομολόγηση θεραπεία, γι’ αυτό συνδέεται τόσο συχνά με τη συμβουλή ενός πνευματικού πατέρα. Στην αρχαία Εκκλησία οι αμαρτίες εξομολογούνταν δημόσια· η κατ’ ιδίαν εξομολόγηση αναπτύχθηκε μέσα από τα μοναστήρια.