Οι Ιεροί Κανόνες Ζ΄ Οικουμενική Κανόνας 4
Κανόνας 4 Ο επίσκοπος δεν επιτρέπεται να αποσπά χρήματα από τον κλήρο του
Κανόνες τῆς ἐν Νικαίᾳ Ἁγίας καὶ Οἰκουμενικῆς Ζ´ Συνόδου
Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδος · Νίκαια, 787 · συγκλήθηκε από την αυτοκράτειρα Ειρήνη και τον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο ΣΤ΄ · Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδος (Νίκαια, 787) στον χάρτη
Ο κήρυκας της αλήθειας, ο θείος Απόστολος Παύλος, σαν να έθετε κανόνα στους πρεσβυτέρους των Εφεσίων, μάλλον δε και σε όλο το ιερατικό πλήρωμα, μίλησε έτσι με παρρησία λέγοντας: «Αργυρίου, ή χρυσίου, ή ιματισμού, ουδενός επεθύμησα· πάντα υπέδειξα υμίν, ότι ούτω κοπιώντας δει αντιλαμβάνεσθαι των ασθενούντων, μακάριον ηγουμένους το διδόναι, ή λαμβάνειν». Γι’ αυτό και εμείς, διδαγμένοι από αυτόν, ορίζουμε ο επίσκοπος να μην επινοεί καθόλου από αισχροκέρδεια, προφασιζόμενος προφάσεις εν αμαρτίαις, να απαιτεί χρυσό ή άργυρο ή άλλο είδος από τους επισκόπους ή κληρικούς ή μοναχούς που τελούν υπ’ αυτόν. Διότι λέει ο Απόστολος: «Άδικοι βασιλείαν Θεού ου κληρονομήσουσι»· και: «Ουκ οφείλει τα τέκνα τοις γονεύσι θησαυρίζειν, αλλ’ οι γονείς τοις τέκνοις». Αν λοιπόν κάποιος βρεθεί, για απαίτηση χρυσού ή κάποιου άλλου είδους, ή εξαιτίας κάποιου δικού του πάθους, να αποκλείει από τη λειτουργία και να αφορίζει κάποιον από τους κληρικούς που είναι υπ’ αυτόν, ή να κλείνει σεπτό ναό, ώστε να μη γίνονται σε αυτόν οι λειτουργίες του Θεού, και να στρέφει τη μανία του σε κάτι αναίσθητο, αυτός είναι πράγματι ο ίδιος αναίσθητος, και θα υπόκειται στο ίδιο πάθημα, και θα επιστρέψει ο κόπος του στην κεφαλή του, ως παραβάτης της εντολής του Θεού και των αποστολικών διατάξεων. Διότι και ο Πέτρος, η ανώτατη κορυφή των Αποστόλων, παραγγέλλει: «Ποιμαίνετε το εν υμίν ποίμνιον του Θεού, επισκοπούντες μη αναγκαστώς, αλλ’ εκουσίως, κατά Θεόν· μη αισχροκερδώς, αλλά προθύμως· μη ως κατακυριεύοντες των κλήρων, αλλά τύποι γινόμενοι του ποιμνίου· και φανερωθέντος του Αρχιποίμενος, κομιείσθε τον αμαράντινον της δόξης στέφανον».
Ὁ κῆρυξ τῆς ἀληθείας Παῦλος, ὁ θεῖος Ἀπόστολος, οἱονεὶ κανόνα τιθεὶς τοῖς Ἐφεσίων πρεσβυτέροις, μᾶλλον δὲ καὶ παντὶ ἱερατικῷ πληρώματι, οὕτως ἐπαῤῥησιάσθη, εἰπών· Ἀργυρίου, ἢ χρυσίου, ἢ ἱματισμοῦ, οὐδενὸς ἐπεθύμησα· πάντα ὑπέδειξα ὑμῖν, ὅτι οὕτω κοπιῶντας δεῖ ἀντιλαμβάνεσθαι τῶν ἀσθενούντων, μακάριον ἡγουμένους τὸ διδόναι, ἢ λαμβάνειν. Διὸ καὶ ἡμεῖς μαθητευθέντες παρ᾿ αὐτοῦ, ὁρίζομεν, μηδόλως αἰσχροκερδῶς ἐπινοεῖσθαι ἐπίσκοπον, προφασιζόμενον προφάσεις ἐν ἁμαρτίαις, ἀπαιτεῖν χρυσόν, ἢ ἄργυρον, ἢ ἕτερον εἶδος τοὺς ὑπ᾿ αὐτὸν τελοῦντας ἐπισκόπους, ἢ κληρικούς, ἢ μοναχούς. Φησὶ γὰρ ὁ Ἀπόστολος· Ἄδικοι βασιλείαν Θεοῦ οὐ κληρονομήσουσι· καί, Οὐκ ὀφείλει τὰ τέκνα τοῖς γονεῦσι θησαυρίζειν, ἀλλ᾿ οἱ γονεῖς τοῖς τέκνοις. Εἴ τις οὖν δι᾿ ἀπαίτησιν χρυσοῦ, ἢ ἑτέρου τινὸς εἴδους, εἴτε διά τινα ἰδίαν ἐμπάθειαν, εὑρεθείη ἀπείργων τῆς λειτουργίας, καὶ ἀφορίζων τινὰ τῶν ὑπ᾿ αὐτὸν κληρικῶν, ἢ σεπτὸν ναὸν κλείων, ὡς μὴ γίνεσθαι ἐν αὐτῷ τὰς τοῦ Θεοῦ λειτουργίας, καὶ εἰς ἀναίσθητον τὴν ἑαυτοῦ μανίαν ἐπιπέμπων, ἀναίσθητος ὄντως ἐστί, καὶ τῇ ταυτοπαθείᾳ ὑποκείσεται, καὶ ἐπιστρέψει ὁ πόνος αὐτοῦ ἐπὶ τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ, ὡς παραβάτης ἐντολῆς Θεοῦ, καὶ τῶν Ἀποστολικῶν διατάξεων. Παραγγέλλει γὰρ καὶ Πέτρος, ἡ κορυφαία τῶν Ἀποστόλων ἀκρότης, Ποιμαίνετε τὸ ἐν ὑμῖν ποίμνιον τοῦ Θεοῦ, ἐπισκοποῦντες μὴ ἀναγκαστῶς, ἀλλ᾿ ἑκουσίως, κατὰ Θεόν· μὴ αἰσχροκερδῶς, ἀλλὰ προθύμως· μὴ ὡς κατακυριεύοντες τῶν κλήρων, ἀλλὰ τύποι γινόμενοι τοῦ ποιμνίου· καὶ φανερωθέντος τοῦ Ἀρχιποίμενος, κομιεῖσθε τὸν ἀμαράντινον τῆς δόξης στέφανον.
Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδος, οι κανόνες
Απόδοση στη νέα ελληνική: του ίδιου του ιστότοπου, από το πρωτότυπο που βρίσκεται δίπλα. Πρωτότυπο: το κείμενο του Πηδαλίου, όπως μεταγράφηκε στο users.uoa.gr/~nektar και διορθώθηκε εδώ. Σχετικά με αυτά τα κείμενα.