ფილოკალიაცოდნის რუკა

ლიტურგია და ღვთისმსახურება

ცისკარი, ორთროსი (დილის ღვთისმსახურება)

დილის ღვთისმსახურება, ორთროსი, განთიადის წინა საათებისთვის განკუთვნილი. ბერძნულ სამრევლოებში იგი ჩვეულებრივ თავად დილით აღესრულება, ლიტურგიის წინ; რუსულ წესში კი წინა საღამოს მწუხრს უერთდება და ღამისთევას ქმნის. დასაწყისი ლოცვების შემდეგ მკრთალ სინათლეზე იკითხება ექვსი ფსალმუნი, შემდეგ ფსალმუნნის დღისთვის განკუთვნილი ნაწილი, ხოლო მისი გული კანონია: ცხრა გალობა, ცხრა ბიბლიურ საგალობელზე აგებული, რომელიც დღესასწაულის ან დღის წმიდანის პოეზიას ატარებს. მეცხრე გალობის წინ დიაკონი მთელ ტაძარს აკმევს, ვიდრე ღვთისმშობლის გალობა იგალობება, უმეტეს დღეებში ყოველი მუხლის შემდეგ „უპატიოსნესსა ქერუბიმთასა“ ჩართვით. შემდეგ მოდის აქებდითი, 148-150-ე ფსალმუნები, ხოლო კვირიაკეებსა და დღესასწაულებზე მღვდლის ღაღადება „დიდება შენდა, რომელმან მოგვფინე ნათელი“, რომელსაც დიდი დოქსოლოგია, „დიდება მაღალთა შინა ღმერთსა“, პასუხობს. კვირიაკეებს აღდგომის თერთმეტი საცისკრო სახარებიდან ერთ-ერთი საკურთხეველში იკითხება, შემდეგ კი წიგნს ერთან გამოასვენებენ მთხვევად.

ტექსტი

ღვთისმშობლის გალობა

ადიდებს სული ჩემი უფალსა, და განიხარა სულმან ჩემმან ღმრთისა მიმართ, მაცხოვრისა ჩემისა,

რამეთუ მოხედნა სიმდაბლესა ზედა მხევლისა თვისისასა; რამეთუ აჰა ესერა ამიერითგან მნატრიდენ მე ყოველნი ნათესავნი;

რამეთუ ყო ჩემ თანა დიდებული ძლიერმან, და წმიდა არს სახელი მისი, და წყალობაი მისი ნათესავითი ნათესავადმდე მოშიშთა მისთა ზედა;

ყო სიმტკიცე მკლავითა თვისითა; განაბნინა ამპარტავანნი გონებითა გულთა მათთაითა; დაამხუნა ძლიერნი საყდართაგან და აღამაღლნა დაბალნი; მშიერნი აღავსნა კეთილითა და მდიდარნი განავლინნა ცუდნი;

შეეწია ისრაელსა, მონასა თვისსა, მოხსენებად წყალობისა, ვითარცა ეტყოდა მამათა ჩუენთა აბრაჰამსა და ნათესავსა მისსა საუკუნოდ.

Μεγαλύνει ἡ ψυχή μου τὸν Κύριον, καὶ ἠγαλλίασε τὸ πνεῦμά μου ἐπὶ τῷ Θεῷ τῷ σωτῆρί μου,

ὅτι ἐπέβλεψεν ἐπὶ τὴν ταπείνωσιν τῆς δούλης αὐτοῦ· ἰδοὺ γὰρ ἀπὸ τοῦ νῦν μακαριοῦσί με πᾶσαι αἱ γενεαί·

ὅτι ἐποίησέ μοι μεγαλεῖα ὁ δυνατός, καὶ ἅγιον τὸ ὄνομα αὐτοῦ, καὶ τὸ ἔλεος αὐτοῦ εἰς γενεὰς γενεῶν τοῖς φοβουμένοις αὐτόν.

Ἐποίησε κράτος ἐν βραχίονι αὐτοῦ, διεσκόρπισεν ὑπερηφάνους διανοίᾳ καρδίας αὐτῶν· καθεῖλε δυνάστας ἀπὸ θρόνων καὶ ὕψωσε ταπεινούς, πεινῶντας ἐνέπλησεν ἀγαθῶν καὶ πλουτοῦντας ἐξαπέστειλε κενούς.

Ἀντελάβετο Ἰσραὴλ παιδὸς αὐτοῦ, μνησθῆναι ἐλέους, καθὼς ἐλάλησε πρὸς τοὺς πατέρας ἡμῶν, τῷ Ἀβραὰμ καὶ τῷ σπέρματι αὐτοῦ εἰς τὸν αἰῶνα.

ლკ. 1:46-55, „ადიდებს სული ჩემი“ (მაგნიფიკატი), რომელიც კანონის მეცხრე გალობის წინ იგალობება, ვიდრე მთელ ტაძარს აკმევენ. უმეტეს დღეებში ყოველ მუხლს მოსდევს „უპატიოსნესსა ქერუბიმთასა“; იგი ღვთისმშობლის გვერდზეა მოცემული, როგორც „ღირს არს“-ის მეორე ნახევარი.

წყაროები

კავშირები

რუკაზე ნახვა