Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς (1296-1359)

Αγιορείτης μοναχός, έπειτα Αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης, και ο θεολόγος του ακτίστου φωτός. Όταν ο Βαρλαάμ ο Καλαβρός χλεύασε τους ησυχαστές και αρνήθηκε ότι μπορεί κανείς να δει το φως του Θαβώρ, ο Γρηγόριος απάντησε στις Τριάδες του (Υπέρ των ιερώς ησυχαζόντων): ο Θεός είναι άγνωστος κατά την ουσία Του και δίνεται αληθινά κατά τις ενέργειές Του, οι οποίες είναι Θεός και όχι κτίσμα· επομένως οι άγιοι που βλέπουν εκείνο το φως βλέπουν τον Θεό. Σύνοδοι στην Κωνσταντινούπολη το 1341, το 1347 και το 1351 τον δικαίωσαν, και από τότε το Συνοδικόν της Ορθοδοξίας διακηρύσσει κάθε χρόνο τη διδασκαλία του. Πέρασε έναν χρόνο αιχμάλωτος των Τούρκων, και οι επιστολές του από την αιχμαλωσία μιλούν με πραότητα για όσους τον κρατούσαν. Η Εκκλησία τον τιμά δύο φορές: την ημέρα της κοιμήσεώς του και τη Β΄ Κυριακή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, όπου η νίκη του τοποθετείται δίπλα στη νίκη των εικόνων. Μνήμη: 14 Νοεμβρίου.