ღვთისმეტყველება და დოგმატები
ქრისტოლოგია
ვინ არის ქრისტე, როგორც ეს კრებებმა ოთხასი წლის განმავლობაში განსაზღვრეს: ერთი პირი, მარადიული ძე, ორ სრულ ბუნებაში, საღმრთოსა და კაცობრივში, შეერთებული შეურწყმელად, შეუცვლელად, განუყოფლად, განუყრელად. ამ წინადადების ყოველი მუხლი ვიღაცას პასუხობს. ნესტორმა ქრისტე ღმერთად და მასთან შეერთებულ კაცად გაყო, და ეფესომ 431 წელს მიუგო, რომ ქალწულისაგან შობილი ღმერთია, ამიტომ იგი ღვთისმშობელია. ევტიქის მიხედვით კაცობრივი ბუნება ღვთაებაში გაიხსნა, და ქალკედონმა 451 წელს ოთხი ზმნიზედით უპასუხა. მონოთელიტებმა ქრისტეს ერთი ნება მიაწერეს, და VI კრებამ 681 წელს, ღირსი მაქსიმეს კვალად, უპასუხა, რომ თითოეულ ბუნებას თავისი ნება და მოქმედება აქვს და კაცობრივი ნება თავისუფლად ემორჩილება საღმრთოს. რადგან პირი ერთია, მას შეიძლება მიეწეროს ის, რაც რომელიმე ბუნებას ეკუთვნის: ღმერთი ჯვარს ეცვა, და კაცს თაყვანს სცემენ. აღმოსავლეთის ძველი ეკლესიები, რომლებმაც ქალკედონი არ მიიღეს, კვლავ განცალკევებით დგანან, და მათთან დიალოგი ერთობით არ დასრულებულა.
წყაროები
- Third Ecumenical Council (431 AD) აქტები, NPNF
- The Formula of Reunion (433 AD)
- Fourth Ecumenical Council (451 AD), the Definition of Faith
- Sixth Ecumenical Council (680-681 AD), the Definition აქტები, NPNF
- St. Cyril of Alexandria, On the Unity of Christ ეფესოს კრების დოკუმენტები
- St. Maximus the Confessor, Opuscula Theologica et Polemica
კავშირები
- III მსოფლიო საეკლესიო კრება (ეფესო, 431)
- IV მსოფლიო საეკლესიო კრება (ქალკედონი, 451)
- V მსოფლიო საეკლესიო კრება (კონსტანტინოპოლი, 553)
- VI მსოფლიო საეკლესიო კრება (კონსტანტინოპოლი, 680-681)
- აღმოსავლეთის ძველი ეკლესიები
- განკაცება
- კენოზისი (თავის დაცარიელება)
- მართლმადიდებელი სარწმუნოების ზუსტი გადმოცემა
- მონოთელიტობა
- მონოფიზიტობა
- ნესტორიანელობა
- პერიქორეზისი (ურთიერთში დამკვიდრება)
- უსია (არსი, ბუნება)
- ქრისტე პანტოკრატორი (ხატის ტიპი)
- ქრისტეს ამაღლება
- ღირსი მაქსიმე აღმსარებელი (დაახლ. 580-662)
- წმიდა გრიგოლ ღვთისმეტყველი (329-390)
- წმიდა კირილე ალექსანდრიელი
- წმიდა ლეონ დიდი, რომის პაპი
- ჰიპოსტასი (პირი)